Mag je bijhouden welke werknemer zich heeft laten vaccineren? 8 vragen en antwoorden

Eerder schreven wij al over de (on)mogelijkheden om werknemers te verplichten om zich te laten vaccineren. In dit artikel gaan we in op de (on)mogelijkheden om vast te leggen of de werknemer zich heeft laten vaccineren en de vaccinatieplicht in de zorg. We geven antwoord op de 8 veelgestelde vragen.

1) Mag je vragen aan de werknemer of hij zich heeft laten vaccineren?

Voor het antwoord op deze vraag is de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) bepalend. Informatie over een vaccinatie zegt iets over de gezondheid van de zorgmedewerker. Op grond van de AVG is dit een ‘bijzonder persoonsgegeven’. Het verwerken van deze persoonsgegevens mag niet, tenzij er een AVG grondslag geldt en een AVG uitzondering van toepassing is. Hierop wordt later in dit artikel ingegaan.

Je kunt je afvragen of het enkel stellen van de vraag aan een werknemer of hij is gevaccineerd, leidt tot een verwerking zoals bedoeld in de AVG. De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) heeft zich hier nog niet over uitgelaten.

Wel kan er een parallel getrokken worden naar het oordeel van de AP over het temperaturen van zorgmedewerkers. De AP heeft daarover bepaald dat de AVG niet van toepassing is, indien:

  1. de temperatuur niet wordt opgenomen in een bestand,
  2. de meting niet geautomatiseerd plaatsvindt, en
  3. de verwerking geen geautomatiseerd gevolg heeft.

In het verlengde hiervan kan betoogd worden dat een werkgever dus wel kan vragen naar de vaccinatiestatus van de zorgmedewerker. Een werknemer hoeft hierop overigens niet te antwoorden. Als werkgever zou je de antwoorden van je werknemers dan nergens mogen registreren en er ook verder niets mee mogen doen.

2) Een stap verder: hoe werkt het als je de gegevens ook wilt vastleggen?

Zoals gezegd is informatie over een vaccinatie een bijzonder persoonsgegevens. Op grond van de AVG mag je deze gegevens niet verwerken (en dus niet vastleggen) tenzij er een AVG grondslag is én een AVG uitzondering.

3) Wanneer geldt er een AVG uitzondering?

Een van de uitzonderingen is de uitdrukkelijke, vrijwillige toestemming van de zorgmedewerker om zijn vaccinatiegegevens vast te leggen. Deze uitzondering zal een werkgever echter niet verder helpen. Reden hiervoor is dat de werkgever-werknemer relatie een afhankelijk en ongelijk karakter kent. Dit gegeven leidt ertoe dat een werknemer de toestemming niet daadwerkelijk vrijelijk heeft kunnen geven.

Een tweetal uitzonderingen die mogelijk wel aan de orde zijn:

  • de verwerking is noodzakelijk voor een zwaarwegend algemeen belang
  • de verwerking is noodzakelijk voor de volksgezondheid

Om een beroep te kunnen doen op één van deze twee uitzonderingen is vereist dat deze mogelijkheid in een wet is vastgelegd. Er is dus een wettelijke grondslag vereist die het toestaat om op grond van een zwaarwegend belang of een belang op grond van de volksgezondheid bijzondere persoonsgegevens te verwerken.

4) Wat zijn de gevolgen als ik de gegevens wel verwerk?

Op dit moment is er geen wettelijke grondslag voor de hiervoor genoemde uitzonderingsgronden voor de coronavaccinatie. De arbeidsomstandighedenwet biedt hiervoor ook onvoldoende aanknopingspunten. Doordat er geen wettelijke grondslag voor het verwerken van de bijzondere persoonsgegevens geldt, handel je als werkgever in strijd met de AVG door de gegevens wel te verwerken met mogelijke boetes tot gevolg.

5) Hoe zit het met de naleving van de Wkkgz?

Zorgwerkgevers komen klem te zitten bij het naleven van alle regels die op hen van toepassing zijn. Zo vallen de meesten van hen bijvoorbeeld onder de Wkkgz. Op grond van de Wkkgz moeten zij goede en verantwoorde zorg bieden en ervoor zorgen dat cliënten/patiënten beschermd worden tegen gezondheidsrisico’s. De Inspectie Gezondheidzorg en Jeugd ziet hierop toe en kan een zorgorganisatie hierop aanspreken.

Je kunt je sterk afvragen hoe je – in de huidige coronacrisis – kunt voldoen aan de verplichtingen vanuit de Wkkgz wanneer je niet mag vastleggen welke zorgmedewerker gevaccineerd is. Het zou werkgevers in de zorg helpen als de wetgever bijvoorbeeld in de Coronawet regelt dat (zorg)werkgevers mogen registreren welke (zorg)medewerker gevaccineerd is.

In dit artikel lees je of je je werknemers al dan niet kunt verplichten zich te laten vaccineren.

6) Mag de bedrijfsarts registreren wie gevaccineerd is?

Omdat een bedrijfsarts een ruimere bevoegdheid heeft om medische gegevens te verwerken, zou je kunnen stellen dat een bedrijfsarts wel de vaccinatiestatus mag registreren. Ook hier is het de vraag of dat zo is. De bevoegdheden van de bedrijfsarts zien namelijk op de beoordeling van arbeidsongeschiktheid van de (zorg)medewerker, alsook op de re-integratie en begeleiding. Zolang er dus geen sprake is van ziekte en/of re-integratie en er (vooralsnog)  geen andere wettelijke grondslag is, is het nog maar zeer de vraag of een bedrijfsarts informatie over de vaccinatiestatus van werknemers mag verwerken.

Hoe dan ook geldt dat de bedrijfsarts niet aan een werkgever mag doorgeven wie wel en wie niet gevaccineerd is.

7) Wat is jullie advies?

Kortom. Zolang er geen wettelijke basis is voor het vastleggen welke zorgmedewerker gevaccineerd is, handel je in strijd met de AVG wanneer je de vaccinatiestatus van werknemer registreert. Om (juridisch) gedoe te voorkomen is het advies om dus ook (nog) niet te registeren welke werknemer zich al heeft laten vaccineren.

Hoe je in de praktijk omgaat met de vaccinatie(plicht)? Dat geven we je mee in ons Webinar.

8) Mag ik bij vragen contact opnemen?

Jazeker! We houden de ontwikkelingen in de gaten en informeren je als er wijzigen zijn. Bel gerust wanneer je in de tussentijd vragen hebt.

Terug naar het nieuwsoverzicht

Deel dit bericht:

Hi, mijn naam is William. Waar kan ik je mee helpen?

Kom je er even niet uit, of wil je direct geholpen worden bij een vraag. Neem gerust contact op, bel, mail of stuur mij een bericht via WhatsApp en ik zal je zo snel mogelijk helpen!